Harezmi

Ünlü Türk Matematikçi Harezmi’nin Hayatı ve Eserleri

Harezmi ve Matematik
Harezmi ve Matematik

Hayatı:

Tam adı Muhammed Bin Musa el-Harezmi’dir. Harezmi, Abbasiler döneminde 780 yılında Horasan’da doğmuştur. Hayatının büyük bir bölümünü çalışmalarını yapmak için Bağdat’ta geçirmiştir. Harezmi, Cebir Biliminin mimarı olarak kabul edilir. Matematiğin yanında coğrafya ve astronomi bilimi ile de ilgilenmiştir.

Abbasiler döneminde yaşanan ve “Bilimde Müslümanların Altın Çağı” olarak adlandırılan dönemde Halife el-Memnun, Bağdat’ta Beyt-ül Hikme adında büyük bir kütüphane kurmuştur. Bu kütüphane bilimi Bağdat’a taşımıştır. Burada en kıymetli kitaplar toplanır ve Arapça’ya çevrilmiştir. Beyt-ül Hikme döneminin en zengin içerikli kütüphanesi olarak bilim yuvası halini almıştır. Saygı değer bilim adamları buraya davet edilerek bilimin gelişmesini sağlamıştır. Harezmi’de burada matematiksel çalışmalarda bulunmuştur.

Harezmi, çalışmaları sırasında Hintli matematikçilerin aritmetik çalışmaları hakkında haberdar olmuştur.. Bunun üzerine Abbasi Hükümdarı Halife el-Memnun’dan izin alarak Hindistan’a gitmiştir. Burada Hintli matematikçi Aryabhatta’nın üzerinde çalıştığı sayı sistemi ile karşılaşmıştır. Bu çalışmayı inceledikten sonra tekrar Bağdat’a dönmüştür.

Harezmi ve Matematik

El Harezmi, matematik dünyasının en büyük bilim adamlarından biri, cebirin ve algoritmanın kurucusu, matematikte Avrupa’nın ilham kaynağı gibi bir çok sıfata sahiptir.

Harezmi’nin matematik için yaptığı bazı katkılar;

  • “0” rakamını ilk kullanan ve matematiğe kazandırmıştır. Harezmi sıfır şöyle açıklamıştır: “Sekiz diğer sekizden çıkınca geriye bir şey kalmaz Boş kalmaması için bir dairecik koy!”
  • Cebir kelimesi Harezmi’nin “El’Kitab’ül-Muhtasar fi Hısab’il Cebri ve’l-Mukabele” kitabından gelmektedir. Bu kitap cebir ile ilgili ilk kitap olma özelliğini taşımaktadır. Bu kitap sayesinde Avrupa Cebir ile tanışmıştır.
  • İkinci dereceden denklemlerin çözüm yolunu sistematik olarak açıklamıştır.

Eserleri

  • Zic el-Sindhind (Astronomi)
  • Kitab el-Muhtasar fi Hisab el-Cebr ve el-Mukabele (Matematik)
  • Kitab el-Hisab el-Hindî (Matematik)
  • Kitab el-Cem ve el-Tefrik (Matematik)
  • Kitab fi el-Coğrafya veya Kitab el-Suret el-Ard (Coğrafya)
  • Risâle fî İstihraç Tarih el-Yahud (Astronomi)
  • Kitab el-Tarih
  • Kitab ‘Amel el-Usturlab ve Kitab el-Amel bi el-Usturlab (Astronomi)
  • Kitab el-Ruhame
  • Zarâif min Amel Muhammed b. Musâ el-Harezmi
  • Kitabün fil-Hisab vel-Hendese vel-Mûsiki
  • Kitabun fit-Tarikati Marifet-il-Vakt bi Vesatat-iş-Şems
  • Kitabun fil-Cem’i vet-Tarh
  • Kitab-ül-Macisti
  • Kitabu Zic-il-Harezmi
  • Kitabu Takvim-il-Büldan.

Bu eserlerin konusuna ve katkılarına bakıp dünyadaki bilimler için önemini düşündüğümüz zaman Harezmi’nin dünya için ne ifade ettiğini net bir şekilde görmekteyiz.

BENZER YAZILAR
YORUMLAR
KPSS
LGS
Liseler Geçiş Sistemi

06 Haziran 2020

KPSS
SON SINAVLAR
SORU
ÇÖZEN
1
ONLİNE SINAV
12
ADET SORU
351
DEFA ÇÖZÜLDÜ
KPSS
ÖĞRETMEN DÖKÜMANLARI
  • 2019-2020 Eğitim Öğretim Yılı 7. Sınıf Matematik Dersi Yıllık Plan

    2019 – 2020 Eğitim Öğretim Yılı 7. Sınıf Matematik Dersi için hazırlamış olduğumuz yıllık planı incelemek için indirebilirsiniz. Devamını Oku

  • 2019-2020 Eğitim Öğretim Yılı 6. Sınıf Matematik Dersi Yıllık Plan

    2019 – 2020 Eğitim Öğretim Yılı 6. Sınıf Matematik Dersi için hazırlamış olduğumuz yıllık planı incelemek için indirebilirsiniz. Devamını Oku

  • 2019-2020 Eğitim Öğretim Yılı 5. Sınıf Matematik Dersi Yıllık Plan

    2019 – 2020 Eğitim Öğretim Yılı 5. Sınıf Matematik Dersi için hazırlamış olduğumuz yıllık planı incelemek için indirebilirsiniz. Devamını Oku

  • 2019-2020 Eğitim Öğretim Yılı 8. Sınıf Matematik Dersi Yıllık Plan

    2019 - 2020 Eğitim Öğretim Yılı 8. Sınıf Matematik Dersi için hazırlamış olduğumuz yıllık planı incelemek için indirebilirsiniz. Devamını Oku

  • Ders İçi Performans Ölçeği Otomatik Dağılım

    Ders içi performans ölçeği otomatik dağılımı dosyasını isterseniz Excel Dosyası olarak buradan indirebilirsiniz. Devamını Oku

KATEGORİLER